تحليل تقابل واژه¬های دوگانه و وارونگی آن در ديوان خوشحال خان خټک

چکیده

اين مقاله به تقابل‎ های دوگانه يا ترتیب بیان گروه‎های هم‎پايه و وارونگی تقابل‎ها در ديوان خوشحال خان می‌پردازد. وارونگی در حقيقت همان ساختارشکنی است و ساختارشکنی يکی از روش‎های تحليل معاصر اند که به اوج شکوفایی رسيده و ريشه‌ی آن‎را می‌توان در زبان‌شناسی پساساختارگرايی جست­وجو کرد؛ از جانب ديگر تقابل‎های دوگانه، بنيادی‎ترين و اساسی‎ترين تفکر ساختارگرا است که توسط دريدا مورد انتقاد قرار گرفت. این که تقابل­واژه­ها و وارونگی آن در دیوان خوشحال خان ختک چگونه است؟ مسئله­ی این تحقیق به حساب می­آید. چون وارونگی در اصل ساختارشکنی است، پس اين تحقیق با يک نگاهی کوتاه به تقابل‎های دوگانه پرداخته و داده‎های مورد نظر را با روش ساختارشکنی تحلیل کرده­ است. از آن جاییکه اين تحقیق تحلیلی- توصیفی است و داده‌های آن از دیوان خوشحال خان ختک جمع آوری شده اند؛ بنابراين روش این تحقیق کتاب‌خانه‎ای است و داده‌های آن به صورت کیفی مورد تحليل قرار گرفته اند. هدف اين تحقیق چگونگی تقابل­ها و وارونگی تقابل­های دوگانه در ديوان خوشحال خان است؛ بنابراین نگارندگان بعد از تحليل داده‎ها به اين نتيجه رسيده‌اند که سلسله مراتب تقابل ‎دوگانه يا وارونگی تقابل‎واژه‌های ‎دوگانه بر اساس افکار سياسی، اجتماعی و مذهبی تغییر می­کنند که همين وارونگی در اشعار خوشحال، دریچه‌ا‎ی است بسوی شناخت افکار و باور­های خوشحال خان ختک.